Seyh Ebulvefa Mosque



 istanbul

2 responses to “Seyh Ebulvefa Mosque

  1. Semtin ismini taşıyan Vefa bozacısının bulunduğu Vefa Caddesi’nin devamında; Vefa Caddesi, Vefa Türbesi Sokağı ve Darülhadis Sokağı’nın çevrili olduğu arsa üzerinde yer almaktadır. Bu sokaklar ise, 1918 yangını sonrasında yeni parsellerle oluşmuş sokaklardır.

    Şeyh Vefa Camii, “Hakan camileri” diye tanımlanan camilerindendir. Banisi Fatih Sultan Mehmed dönemine (1451-1481) aittir. 1476 tarihlidir.

    Zeynî tarikatı mensubu olan ve “Şeyh Vefa” olarak tanınan Musliheddin Mustafa Efendi’nin (ö. 1490) kurmuş olduğu tekke bünyesinde oluşturulan ve bir küçük külliyeden müteşekkil yapılar topluluğudur. Kaynakların çoğunda açıklıkla belirtilmiyorsa da günümüze ulaşamamış olan bu yapılardan caminin çift fonksiyonlu bir yapı olduğu, Şeyh Vefa ve dervişleri tarafından tevhidhane olarak kullanıldığı bilinmektedir. Cami yanında bir çifte hamam ve derviş odaları ile meşruta bulunmaktaydı.

    Bugünkü yeniden inşa edilen camii dikdörtgen planlıdır. Duvarlar 2 tuğla ve bir taş sırasıyla örülmüştür. Büyük kubbe ve yanlarında iki küçük kubbe ile çevrilidir. Mihrap ve minber mermerden olup, kaidesi altı köşeli, gövdesi yuvarlaktır.

    II. Bayezid döneminde (1481-1512), muhtemelen 1481-1490 arasında medrese, derviş hücreleri, imaret niteliğinde bir mutfak ve kütüphane gibi yapıların eklenmesiyle büyük bir külliye haline gelmiştir. 1490 tarihinde Şeyh Vefa’nın vefatı üzere bir de türbe inşa edilmiştir. Zamanla türbenin çevresi bugünkü sınırlarında da büyük bir hazireye dönüşmüştür.

    Sultan I. Abdülhamid döneminde (1774-1789), 1785-86 yılları arasında yangın sonrası medrese ve derviş hücreleri tamir görmüş, 1894 depremi minarelerde az hasar kalarak atlatılabilmiştir. 1912 yılında ise, iyice harap olan cami yeniden inşa edilmek üzere yıkılmıştır. Fakat araya giren I. Cihan Harbi ve sonrası Kurtuluş Savaşı nedeniyle yapılmamıştır. 1987 yılında inşasına teşebbüs edilmiş ve yeniden inşa edilmiştir. İlk banisine hürmeten yeniden yaptırılan caminin çevre ve diğer ünitelerinin inşasında özen gösterilmemiş, hayır gayemizi nasıl yarım yamalak ortaya koyabildiğimizin bir nişanesi olarak cami, 1994 senesinde bugünkü şekliyle ibadete açılmıştır.

    Cami-tevhidhane olarak da kullanılmış olan ibadethanenin güney duvarında mihraba bitişik olan ve mihraptan da geçilen çilehane yer almaktadır. Şeyh Vefa” yani Musliheddin Mustafa Efendi’ye ait bu çilehane külliyeden günümüze ulaşan orijinal bölümlerden biridir.

    Vefa Caddesi üzerinde yer alan külliye kapısından girildiğinde merdivenlerin sonunda yer alan türbe, Vefa Camii’nin güneybatısında bulunmaktadır. Zeyniye Tarikatı Şeyhi Musliheddin Mustafa Vefa ile yakınlarına ait olan beş sandukalı bir türbedir.

    Cami etrafında yer alan hazire içerindeyse; Yahya Nevi: divan şairi, bilgin, kadı, müderris ve şehzade hocası idi. Şair Nev’izade Atai’nin oğlu, Nev’izade Atai; divan Şairi, bilgin, kadı, müderris, yazar olarak tarihte yerini alırken, Lala Mehmed Paşa ise; Osmanlı Devleti’nin 46. sadrazamı, III. Mehmed’in lalası olarak dürüst yönetici vasfıyla tanınmaktaydı.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s